Circulaire bedrijven in Gilze en Rijen

 

Circulaire economie is een hype, en recycling is het toverwoord, vooral de overheid loopt er achteraan. Allemaal willen ze inzetten op circulair grondstoffengebruik, dat klinkt positief en optimistisch. In 2020 kwam de Europese Commissie met een ‘plasticpact’, en de Nederlandse overheid wil dat binnen vijf jaar driekwart van alle verpakkingen voor de tweede maal gebruikt gaat worden. Stevige aanzetten om de circulaire economie van de grond te tillen. Met enkel recycling gaat dat niet lukken, want de grote vraag is of we kunnen blijven groeien? Uitspraken als het ‘nieuwe normaal’ doen ons geloven dat de veranderingen in de economie na Corona klaarliggen om te worden toegepast. We leggen nu de nadruk op afval, CO2-uitstoot, en verminderen van energie-en grondstoffenverbruik, maar eigenlijk zouden we ook moeten letten op producten die minder snel stuk gaan. Dus op duurzame productontwerpen.

Een mooi voorbeeld is het bedrijf Chainable uit Gilze dat keukens fabriceert die zestig jaar meekunnen en gemaakt worden van hergebruikte materialen. Zij kregen daarvoor onlangs de Brabantse Circulaire Innovatie Top 20 prijs.

Recycling is duur, eigenlijk inefficiënt en kost veel energie. Veel grondstoffen kunnen niet of nauwelijks herwonnen worden. Er zijn oplossingen voor papier en enkele dure metalen, maar voor al het andere materiaal hebben we geen idee hoe dat zou moeten. Recycling is slechts een heel klein tussenstapje om een duurzame economie te bereiken. Om al die plannen werkelijkheid te doen worden, zijn enorm veel innovaties nodig.

Echt hervormen is ingewikkeld en vraagt inzet van burgers, vanzelf zal dat niet gaan, Zij zullen druk moeten uitoefenen op overheden en bedrijven om veranderingen te bewerkstelligen, want economie draait om macht. Onze samenleving wordt niet ‘vanzelf’ beter.

Als we de vraag concreter maken, en toespitsen, dan kijken we naar ons economische potentieel: Hoe staan we in Gilze en Rijen ervoor?

We kennen 7 bedrijventerreinen met totaal ongeveer 12000 arbeidsplaatsen. De drie grootste zijn: Midden-Brabant Poort (A 58), de Haansberg (Rijen) en Broekakkers (Gilze). Paarse strook (Rijen) Broekakkers-zuid (Gilze) en bedrijventerrein van Gerthstraat. Als lokale overheid zou je jezelf een aantal vragen moeten stellen: hoeveel circulaire bedrijven zijn er in Gilze en Rijen? Wat produceren ze aan circulaire producten? En wat denken deze ondernemers over 5 jaar bereikt te hebben?

Circulaire economie vraagt feiten en kennis om de reikwijdte van al die plannen te testen aan de realiteit, want al die onuitgewerkte ideeën van de overheid hebben veel te hoge verwachtingen gewekt. Recyclen is weliswaar het onvolledige fundament van de circulaire economie. Maar je moet wel vanuit dat uitgangspunt verder bouwen, en dat vergeten we. Te weinig een langetermijnvisie. De keukenbouwer uit Gilze heeft dat beter begrepen.

We zullen meer de complexiteit van het milieuvraagstuk moeten meenemen in ons beleid. Energietechnoloog Ernst Worrell zei het kernachtig: ‘Terwijl bedrijven en overheden inzetten op circulair, blijft de echte vraag onbeantwoord. Een economie die voortbouwt op eindeloze groei, is een piramidespel – ook als je veel hergebruikt.’